روتر یکی از مهم‌ترین تجهیزات شبکه است که وظیفه اصلی آن برقراری ارتباط میان شبکه‌های مختلف و هدایت بسته‌های اطلاعاتی به سمت مقصد مناسب است. زمانی که چند شبکه مختلف بخواهند با یکدیگر ارتباط داشته باشند، روتر با بررسی اطلاعات موجود در بسته‌های داده تصمیم می‌گیرد که هر بسته باید از چه مسیری ارسال شود. روترها علاوه بر اتصال شبکه‌های مختلف می‌توانند امکاناتی مانند مدیریت ترافیک، اتصال به اینترنت، کنترل دسترسی و ایجاد ارتباط میان بخش‌های مختلف یک شبکه را نیز فراهم کنند.

روترها بر اساس کاربرد، امکانات و نوع اتصال به مدل‌های مختلفی تقسیم می‌شوند. یکی از رایج‌ترین انواع، روترهای خانگی هستند که برای اتصال کاربران به اینترنت مورد استفاده قرار می‌گیرند. این تجهیزات معمولاً علاوه بر قابلیت مسیریابی، امکاناتی مانند Wi-Fi، DHCP، فایروال و NAT را نیز در اختیار کاربر قرار می‌دهند. روترهای خانگی برای استفاده در منازل و شبکه‌های کوچک طراحی شده‌اند و راه‌اندازی نسبتاً ساده‌ای دارند.

روترهای سازمانی یا Enterprise Router برای شبکه‌های بزرگ‌تر طراحی شده‌اند و امکانات مدیریتی و امنیتی بسیار بیشتری نسبت به مدل‌های خانگی دارند. این روترها می‌توانند حجم زیادی از ترافیک را مدیریت کنند و برای اتصال شعب مختلف یک شرکت، ارتباط با دیتاسنتر، مدیریت چند شبکه و اجرای سیاست‌های پیچیده مسیریابی مورد استفاده قرار بگیرند. قابلیت‌هایی مانند VLAN، VPN، کنترل ترافیک، مسیریابی پیشرفته و مدیریت متمرکز در بسیاری از این تجهیزات وجود دارد.

نوع دیگری از روترها، روترهای بی‌سیم یا Wireless Router هستند که علاوه بر انجام عملیات مسیریابی، امکان ایجاد شبکه Wi-Fi را نیز فراهم می‌کنند. این تجهیزات در محیط‌های مختلف از خانه‌ها تا دفاتر کاری مورد استفاده قرار می‌گیرند و کاربران می‌توانند دستگاه‌هایی مانند لپ‌تاپ، تلفن همراه، تلویزیون هوشمند و تجهیزات دیگر را به صورت بی‌سیم به شبکه متصل کنند. قدرت آنتن، استاندارد Wi-Fi، تعداد کاربران قابل پشتیبانی و امنیت شبکه بی‌سیم از موارد مهم هنگام انتخاب این نوع روتر هستند.

روترهای سیمی نیز دسته دیگری از تجهیزات مسیریابی هستند که ارتباط شبکه را از طریق کابل برقرار می‌کنند. این نوع روترها معمولاً در محیط‌هایی مورد استفاده قرار می‌گیرند که پایداری و سرعت اتصال اهمیت زیادی دارد. در شبکه‌های سازمانی و زیرساخت‌های حرفه‌ای، ارتباطات سیمی می‌توانند عملکرد پایدارتر و قابل پیش‌بینی‌تری نسبت به ارتباطات بی‌سیم ارائه دهند و به همین دلیل همچنان کاربرد گسترده‌ای دارند.

یکی دیگر از انواع مهم، روترهای مرزی یا Edge Router هستند که در مرز میان شبکه داخلی یک سازمان و شبکه‌های خارجی قرار می‌گیرند. این روترها می‌توانند وظیفه برقراری ارتباط شبکه سازمان با اینترنت یا شبکه‌های دیگر را بر عهده داشته باشند و معمولاً برای مدیریت ترافیک ورودی و خروجی و اجرای سیاست‌های مسیریابی استفاده می‌شوند. در سازمان‌های بزرگ، روتر مرزی یکی از بخش‌های مهم معماری شبکه محسوب می‌شود.

روترهای Core نیز برای شبکه‌های بسیار بزرگ و زیرساخت‌های حرفه‌ای طراحی شده‌اند. این تجهیزات در بخش مرکزی شبکه قرار می‌گیرند و وظیفه انتقال حجم بسیار زیادی از اطلاعات میان بخش‌های مختلف شبکه را بر عهده دارند. سرعت بالا، ظرفیت پردازش زیاد و قابلیت اطمینان بالا از ویژگی‌های مهم روترهای Core محسوب می‌شود و این تجهیزات بیشتر در دیتاسنترها، شرکت‌های بزرگ و ارائه‌دهندگان خدمات ارتباطی مورد استفاده قرار می‌گیرند.